23:11 Παρασκευή 19 Απριλίου 2024
eReportaz

Live:

Κλιματική αλλαγή: Οι 5 περιοχές στην Ελλάδα που κινδυνεύουν να βυθιστούν

Κλιματική αλλαγή: Οι 5 περιοχές στην Ελλάδα που κινδυνεύουν να βυθιστούν

Η Ελλάδα μέσα στις επόμενες δεκαετίες αντιμετωπίζει κίνδυνο «καταβύθισης» σημαντικών τμημάτων της ακτογραμμής σε διάφορες περιοχές αν δεν γίνουν αντιπλημμυρικά έργα αλλά και αν δεν ληφθούν μέτρα αντιμετώπισης για την κλιματική αλλαγή.

Πρόκειται για περιοχές όπως Αττική, Θεσσαλονίκη, Πελοπόννησος, Κρήτη, Δωδεκάνησα αλλά και ακόμα περισσότερες, στις οποίες κρίνονται απαραίτητα τα αντιπλημμυρικά έργα καθώς οι επιπτώσεις από τις πλημμύρες και την κλιματική αλλαγή έχουν αρνητικές επιρροές, ιδίως στην οικονομία των τοπικών κοινωνιών.

Συγκεκριμένα στη Θεσσαλονίκη τριπλασιάστηκαν τα ακραία και σφοδρά καιρικά φαινόμενα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, επισήμανε σε εκδήλωση με αφορμή την παγκόσμια ημέρα περιβάλλοντος ο μετεωρολόγος Μιχάλης Σιούτας. Συμπλήρωσε μάλιστα πως αυξήθηκαν και οι συνέπειες εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής, αλλά και εξαιτίας των ανθρωπογενών παρεμβάσεων καθώς και της ανυπαρξίας των αντιπλημμυρικών μέτρων. Τόνισε, επίσης, πως «αν διατηρηθούν οι σημερινές συνθήκες, με βάση το πιθανότερο σενάριο προβλέπεται να εμφανισθούν από πέντε έως οκτώ πλημμυρικά επεισόδια ανά έτος στην περιοχή της Θεσσαλονίκης την προσεχή δεκαετία, 2023-33».

Πρόσθεσε πως παλιότερα ακραία φαινόμενα συνέβαιναν μια με δύο φορές το χρόνο, ίσως και καμία, ενώ τα τελευταία χρόνια έχουμε έξι με επτά τέτοια επεισόδια με μεγάλης έκτασης επιδράσεις στη Θεσσαλονίκη. Το φυσικό και αστικό περιβάλλον έχει γίνει πολύ ευάλωτο στις φυσικές καταστροφές και στα έντονα καιρικά φαινόμενα με αποτέλεσμα να έχουμε συχνά πλημμυρικά φαινόμενα, κατολισθήσεις, αλλοιώσεις του περιβάλλοντος στις παράκτιες περιοχές, όπου εντοπίζουμε σημαντική διάβρωση.

Ο μετεωρολόγος αναφερόμενος τόσο στις καταγεγραμμένες όσο και στις εκτιμήσεις για μελλοντικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, περιέγραψε μια Θεσσαλονίκη με μεγάλες εκτάσεις γύρω από το σημερινό δέλτα του Αξιού, βυθισμένες από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας σε βάθος 50-100 ετών. Μάλιστα μίλησε και για την πλατεία Αριστοτέλους στο κέντρο της Θεσσαλονίκης λέγοντας πως θα είναι βυθισμένη μέχρι και το ύψος της οδού Τσιμισκή.

Στη συνέχεια, ο Μιχάλης Σιούτας αναφέρθηκε στην πρόσφατη έκθεση του ΟΗΕ η οποία ανέδειξε ότι «Τα ακραία καιρικά φαινόμενα και η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή τα τελευταία 50 χρόνια, στοίχισαν τη ζωή σε δύο εκατ. ανθρώπους κι έχουν προξενήσει ζημιές 4,3 τρισ. δολ. την περίοδο 1976-21. Στην περίοδο 1976-21 σημειώθηκαν 11.778 μεγάλες καταστροφές εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής. Στη διετία 2020-21 οι θάνατοι που προκλήθηκαν από ακραία καιρικά φαινόμενα ήταν 22.607 σε παγκόσμιο επίπεδο, αλλά θα ήταν γύρω στις 50.000 αν δεν υπήρχαν οι έγκαιρες προειδοποιήσεις, που σώζουν ζωές».

Στη συνέχεια, ο μετεωρολόγος υπογράμμισε ότι περισσότερο από το 90% των θανάτων από τα φαινόμενα αυτά συνέβησαν στις φτωχότερες, αναπτυσσόμενες χώρες. Οι πλούσιες χώρες έχουν πληγεί περισσότερο σε οικονομικές, νομισματικές ζημιές. Οι θάνατοι μειώνονται, αλλά οι οικονομικές επιπτώσεις από καταστροφές που σχετίζονται με τις καιρικές συνθήκες έχουν εκτοξευθεί στα ύψη. Οι οικονομικές απώλειες είχαν 7πλασιαστεί από το 1970 έως το 2019, αυξανόμενες από 49 εκατ. δολ. την ημέρα στη δεκαετία 1970-80 σε 383 εκατ. δολ. την ημέρα στην τελευταία δεκαετία 2010-20.

Ο μετεωρολόγος συμπλήρωσε ότι «Οι υποδομές όπως οι αγωγοί απορροής των όμβριων υδάτων ήταν σχεδιασμένες για μικρότερες ποσότητες νερού αλλά και πληθυσμού με αποτέλεσμα πλέον να είναι ανεπαρκείς. Πρέπει άμεσα να γίνουν τα απαραίτητα έργα αλλά και να χρησιμοποιηθούν νέα τεχνολογικά μέσα και έγκαιρες προειδοποιήσεις που σώζουν ζωές ώστε να αποτρέπονται οι κίνδυνοι να χάσουμε ανθρώπινες ζωές».

Ο αντιπεριφερειάρχης τεχνικών έργων της περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και πρώην πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΚΜ, Πάρις Μπίλλιας, κατά τον χαιρετισμό -εκ μέρους και του περιφερειάρχη, Απόστολου Τζιτζικώστα- αλλά και κατά την εισήγησή του, υπογράμμισε πως η περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας έχει ήδη συστήσει παρατηρητήριο της εξέλιξης του φαινομένου της διάβρωσης των ακτών. «Πρόκειται για κάτι που πάντα συνέβαινε. Η ακτογραμμή σήμερα δεν έχει καμία σχέση με αυτή που υπήρχε πριν εκατοντάδες χρόνια. Σήμερα όμως, και στο άμεσο μέλλον, οι επιπτώσεις καταγράφονται και θα είναι πολύ μεγαλύτερες, λόγω της μορφής και της έντασης της ανθρώπινης δραστηριότητας» υπογράμμισε και σημείωσε ότι «υπάρχει ασάφεια για το ποιος είναι ο φορέας που έχει ευθύνη για την διαχείριση και αντιμετώπιση του φαινομένου», ενώ «είναι πολύς ο απαιτούμενος χρόνος ωρίμανσης σχετικών έργων, αφού μια μελέτη ακτομηχανικής μπορεί να χρειαστεί έως τρία χρόνια, γεγονός που σίγουρα χρήζει νομοθετικής ρύθμισης».

Αναφορικά με τα αντιπλημμυρικά έργα, ο Πάρις Μπίλλιας τόνισε πως, «καλά είναι τα master plan που καταρτίζουμε, αλλά θα πρέπει να συνοδεύονται από τους αντίστοιχους πόρους και οικονομικούς, αλλά και από πλευράς επιστημονικού δυναμικού» και πρόσθεσε πως σε εξέλιξη βρίσκονται από το υπουργείο Υποδομών και την περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας 16 έργα και μελέτες που αφορούν την αντιπλημμυρική θωράκιση της Θεσσαλονίκης, ενώ έχουν υποβληθεί προτάσεις για 15 νέες μελέτες.

Την ανάγκη για άμεση λήψη μέτρων σημείωσε και ο αντιδήμαρχος τεχνικών έργων του δήμου Θεσσαλονίκης Εφραίμ Κυριζίδης, εκ μέρους του δημάρχου, Κωνσταντίνου Ζέρβα. Ο ίδιος σημείωσε πως ο δήμος έχει καταθέσει αρκετές προτάσεις, ιδιαίτερα σε ότι αφορά τη διαχείριση των ρεμάτων, ένα θέμα που έχει δημιουργήσει πολλά αδιέξοδα, αφού μέχρι το 1990 τα ρέματα θεωρούνταν κατάλληλα για τη χωροθέτηση κατασκευών για κοινωφελείς σκοπούς.

Ακολούθησε ο καθηγητής του τμήματος Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Γιώργος Βέργος, ο οποίος παρουσίασε τη μεθοδολογία και στοιχεία του παρατηρητηρίου της περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, που μέσω της επεξεργασίας γεωχωρικών και άλλων δεδομένων επιβεβαιώνουν τις εκτιμήσεις για τον κίνδυνο μελλοντικής καταβύθισης περιοχών της ακτογραμμής. Όπως είπε πιο συγκεκριμένα, «η περιοχή του Αξιού, καθώς και οι παράκτιες περιοχές της Περαίας, της Επανομής και του αεροδρομίου “Μακεδονία” κινδυνεύουν από έντονες πλημμύρες στο μέλλον». Ο ίδιος μεταξύ των προτεινόμενων μέτρων παρέμβασης, ανέφερε την ανάγκη νέας πολεοδομικής νομοθεσίας με επανεξέταση των χρήσεων γης στις παράκτιες περιοχές, μέτρα για την αποκατάσταση παράκτιων οικοτόπων και νέους κώδικες και κανονισμούς για την κατασκευή υποδομών, που να αντέχουν στην παράκτια διάβρωση και στα κύματα των καταιγίδων.

Στη συνέχεια, ο μελετητής ακτομηχανικών-λιμενικών-υδραυλικών έργων, Αντώνιος Βαλσαμίδης, παρουσίασε διάφορα μοντέλα προσομοιώσεων μέτρων προστασίας παράκτιων περιοχών, ενώ αναφερόμενος στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής σημείωσε πως «η γενική μορφοδυναμική τάση εξελίξεως των ακτών σε συνδυασμό με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας θα μπορούσε να αφανίσει τις μισές αμμώδεις παραλίες παγκοσμίως μέχρι το τέλος του αιώνα», ενώ αντίθετα «η αισθητή μείωση των αερίων του θερμοκηπίου θα μπορούσε να απομειώσει κατά 40% την τάση υποχωρήσεως των ακτογραμμών».

Έπειτα, ο προϊστάμενος της διεύθυνσης στρατηγικού σχεδιασμού έργων και ανάπτυξης της ΕΥΑΘ Αλέξανδρος Μεντές, παρουσίασε τις προσπάθειες στο εκτεταμένο δίκτυο ύδρευσης και αποχέτευσης που ελέγχει, για τη συντήρηση και τον καθαρισμό του, ως μέτρο πρόληψης πλημμυρικών φαινομένων. Μιλώντας για τα προβλήματα που προκλήθηκαν τα τελευταία χρόνια στη Θεσσαλονίκη σε επεισόδια βροχής >15mm, ανέφερε 929 προβλήματα (77,4 ανά έτος περίπου) την περίοδο 2010-2022, που κυρίως αφορούν σε πλημμύρες ισογείων και υπογείων λόγω φραγμένων σχαρών ή φραγμένων αγωγών. Αντίστοιχα για επεισόδια βροχής >25mm την ίδια περίοδο, καταγράφονται πέριξ του κέντρου τουλάχιστον 75 σημεία στα οποία καταγράφηκε πλημμύρα περισσότερες από δύο φορές.

Τέλος, ο επίκουρος καθηγητής του τμήματος πολιτικών μηχανικών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Ζήσης Μάλλιος, μιλώντας για της κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, παρουσίασε κλιματικά σενάρια για την επόμενη 50ετία, βάσει των οποίων στην Ελλάδα, η θερμοκρασία θα αυξηθεί από 2οC (RCP 2.6) έως 3.4οC (RCP 8.5), οι ημέρες με καύσωνα στην Ελλάδα θα αυξηθούν κατά 15-20 ημέρες ετησίως, οι βροχοπτώσεις θα μειωθούν από 10% έως 25%, οι ημέρες υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς θα αυξηθούν από 15% έως και 70%, τα ακραία καιρικά φαινόμενα θα είναι πολύ πιο συχνά και οι προβλέψεις ανόδου της στάθμης της θάλασσας θα κυμαίνονται από 0,2 έως και 2 μέτρα μέχρι το 2100.

Η εκδήλωση του ΤΕΕ/ΤΚΜ για την παγκόσμια ημέρα περιβάλλοντος είχε θέμα: «Κλιματική αλλαγή – επιπτώσεις στην παράκτια ζώνη – αντιπλημμυρική θωράκιση Θεσσαλονίκης».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Δημήτρης Παρασκευής: Η κλιματική αλλαγή μπορεί να μας φέρει σε επαφή με περισσότερες ζωονόσους

Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος: Η βιοποικιλότητα της Ελλάδας και η κλιματική αλλαγή

Διαβάστε ακόμη

Kάνε εγγραφή στο newsletter eReportaz

Ενημερώσου πρώτος με τα τελευταία νέα στην Ελλάδα και στον κόσμο.

Συνδέσου μαζί μας